E-Çukurova UZAKTAN EĞİTİM PROJESI

UZAKTAN EĞİTİM'İN TANIMI:

Uzun yıllardan beri dünyada ve ülkemizde açık öğretim veya yaygın öğretim adı altında ön lisans ve lisans düzeyinde örgün eğitimin haricinde eğitim verilmektedir. İletişim teknolojisinin gelişmesiyle birlikte yaygın öğretime olan talep de artmıştır. Günümüzde uzaktan eğitimde kullanılan araçların çeşitlenmesi ve güçlenmesi nedeniyle bu öğretim türüne olan ilgi daha da artacaktır. Egitim-öğretim amaçlı bilginin; iletişim organları, örneğin; Radyo, televizyon, bilgisayar, Internet ve benzeri araçlarla elektronik olarak istenilen mekana ulaştırılmasına uzaktan eğitim denilmektedir. Bu anlamada, eğitmen ve öğrenci farklı mekanlarda bulunmakla beraber bilgi akışı veya öğretme işlevi, iletişim teknolojisiyle yerine getirilmektedir. Kısaca, uzaktan eğitim zaman, mesafe ve katılım zorluklarını ortadan kaldırmaktadır.

Uzaktan eğitimde yararlanılan teknolojiler geleneksel olarak basım (ders kitabı, yardımcı kitap, alıştırmalar, ders sunum çizelgesi, örnek olaylar ve haber bültenleri posta yoluyla öğrencilere ulastırılır), ses-audio ( sese dayalı kaydedilmiş derslerin yayın yoluyla öğrencilere ulastırılmasını ve tam etkileşimli ses konferans tekniklerinin tümünü kapsar), görüntü-video (görüntüye dayalı kaydedilmiş derslerin, banttan TV yayını şeklinde veya canlı yayın yoluyla ve öğrencilerin yayın sırasında soru sormalarını sağlayacak şekilde tam etkileşimli olarak sunumuna dayalı tekniklerin tümünü kapsar), bilgisayar-elektronik ortam (derslerin iletişim ağına bağlı bilgisayarlar üzerinden tam veya sınırlı etkileşimli ya da etkileşimsiz (bağımsız) olarak sunumunu sağlayan ve bilgisayar destekli eğitim, bilgisayar ortamından eğitim, bilgisayar yönetiminde eğitim tekniklerini kapsar). (Kaynak: http://www.ii.metu.edu.tr/EMK/ilkeler.htm)

UZAKTAN EĞİTİM'İN AMACI ve FAYDALARI:

Bilgi toplumu niteliğini kazanmış toplumlarda uzaktan eğitim kapsamında yaşam boyu eğitim verilmektedir. Ülkemizde de bilişim teknolojisinden yararlanarak bir çok öğrenciye ve çalışana yükseköğretim şansı sağlanmaktadır. Ayrıca zaman içinde çeşitli modüler programlar açılarak halka yaşam boyu eğitim sürecinde hizmet verilmesi hedeflenmektedir.

Uzaktan eğitim programında derse devam zorunluluğu olmadan Internet aracılığıyla web ortamında öğretim hizmeti verildiğinden öğrenci hem bir işte çalışma şansına sahip olmakta hem de öğretimine devam edebilmektedir. Uzaktan eğitiminin sağladığı faydaları aşağıdaki gibi özetleyebiliriz;

Maliyette tasarruf sağlanması,
Zamandan ve mekandan tasarruf sağlanması,
Sınıf ortamında olabileceğinden daha çok kişiye erişilebilmesi,
Evinden dışarı çıkamayan (özürlülerin) eğitim alabilmesi,
Eğitim verimliliğinde artış sağlanması,

İşitsel ve görsel tasarımlar yoluyla öğrenmede artış sağlanması,

Bilgi ve birikimlerin paylaşılmasına olanak sağlanması,

Kesintisiz ve sınırsız eğitim imkanı vermesi,

Kişilerin gelişimlerinin takip edilip, değerlendirilmesi,

Eğitmen ve öğrencinin farklı mekanda olmasına rağmen Internet aracılığıyla tek veya çift yönlü iletişim kurmasının sağlanması.

DÜNYADA VE TÜRKİYE'DE UZAKTAN EĞİTİM

Uzaktan eğitim alanındaki ilk girişim Amerika'da Boston'da " Evde Gelişmeyi Teşvik Derneği'nin kurulmasıyla başlamıştır. 1883 yılında "Correspondence University"nin kurulmasıyla mektupla öğretimde aşama kaydedilmiştir. Almanya'da 1856 yılında başlayan uzaktan eğitim girişimleri sonraları "Tele Colleg", "Schulfernsehn", "FernUniversitat" ve "Deutsch Institut Für Fernstudien" gibi günümüz uzaktan egitim kurumlarına dönüşmüştür.

Uzaktan eğitim 1900'lü yılların ilk yarısında radyo, teyp gibi araçlarla desteklenmiş, televizyon ve sonrasında video ve bilgisayar iletişim sistemleri teknolojilerindeki çok hızlı gelişmeler paralelinde uygulamanın boyutları oldukça çeşitlenerek günümüze ulaşmıştır. Fransa'da 1907 yılında atılan adımlar ile 1939 yılında resmi Uzaktan Egitim Merkezi'nin kuruluşu sağlamıştır. Yine bu dönemlerde uzaktan egitimin halk eğitimi boyutundaki uygulaması Rusya'da görülmüştür. Japonya'da ise 1948 yılında uzaktan eğitimle ilgili temeller atılmış ve 1986 yılında "University of the Air" kurulmuştur. Uzaktan eğitim, özellikle II. Dünya Savaşı sonrasında ülkelerin eğitimine katkıda bulunmak üzere gündeme gelmiştir ve uygulamaya girmiştir. İngiltere'de Londra Üniversitesi'ni dışardan bitirmek isteyenlere yönelik düzenlenen programlar da uzaktan eğitimin öncü uygulaması olarak kabul edilmektedir. 1974 yılında İngiltere'de " National College (NEC)" kurulmuştur ve bu kurum günümüzde Açık Üniversitenin çekirdeğini oluşturmaktadır.

Türkiye'de, 1927 - 1960 yılları arasında, okuma yazmanın haberleşme yolu ile yaygınlaştırılması amacıyla tartışma ve öneriler oluşturulmuştur. 1933-1934 yıllarında mektupla öğretim kursları düzenlenmesi düşüncesiyle, 1950 yılında Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi, Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü çalışmaları ve 1960 yılında, orta dereceli meslek okulu mezunlarına üniversite olanağı sağlamak amacıyla mektupla öğretim yönteminin uygulanmasına başlanmıştır. 1961 yılında da MEB tarafından Mektupla Öğretim Merkezi (Açık Öğretim Fakültesi) kurulmuştur ve bu çalışmalar 1966 yılında Genel Müdürlük düzeyinde örgütlenerek sistem örgün ve yaygın eğitim alanında yaygınlaştırılmıştır.

1974 yılında Mektupla Yüksek Ögretim Merkezi kurulmuştur. Bu girişim yerini daha sonra Yaygın Yüksek Öğretim Kurumu'na bırakmıştır. Ancak, bu girişim de başarılı olamamıştır. 1983 yılında yürürlüğe giren 2547 sayılı Yüksek Öğretim Yasası ile Anadolu Üniversitesi bünyesinde bir Açık Öğretim Fakültesi açılmıştır. Bu fakülte, uzaktan eğitim konusunda öğretim, araştırma, yayın hizmetleri vermektedir.

1980 ve 1990'li yıllarda Milli Egitim Bakanlığı'na bağlı olarak hizmet veren Okul Radyosu ve TV Okulu örgün eğitimi desteklerken, isteyen herkese yaygın eğitim olanağı sağlamıştır. MEB Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğü bünyesinde, 1992 yılında kurulan ve orta öğrenim diploması veren Açıköğretim Lisesi, 1997 kurulup, 1998'de öğretime başlayan ve 6., 7. ve 8. yılların öğretimini sunarak ilköğretim diploması veren Açık İlkögretim Okulu, elektrik tesisatçılığı sertifikası veren Mesleki ve Teknik Açık Öğretim Okulu uzaktan eğitim veren kurumlardır.